२३ बैशाख, काठमाडौं । राष्ट्रिय आविस्कार केन्द्रका प्रमुख डा. महाबिर पुनले अहिले देशैभरी भएको अक्सिजन अभाव समाधानका लागि ६ वटा सुझाव दिएका छन् ।
डा. पुनले नेपाल एयरलाइन्स र हिमालायन एयरलाइन्सका ४ वटा जहाजहरुमा तीनहप्ता भित्रमा २० हजार खाली अक्सिजन सिलिन्डरहरु तुरुन्तै चीनबाट अथवा अन्य मुलुकबाट ल्याउन सकिने लगायतका सुझाव दिएका हुन् ।
डा. पुन भन्छन्
कोरोनाको दोस्रो लहरमा केहिदिन सम्म राष्ट्रिय आविष्कार केन्द्र मार्फत अक्सिजनको खाली सिलिन्डरहरु जम्मा गर्ने र अक्सिजन भरेर वितरण गर्ने प्रयासमा मैले जाने बुझें सम्म अक्सिजनको चरम अभाबलाई तुरुन्त पूर्ति गर्ने अन्तिम उपाय तल दिएको छु । सिलिन्डर संकलन गर्ने निकै प्रयास गर्दा पनि सोचे जति उपलब्धि नभएकोले सोचेको उपाय हो यो । मैले सुझाएको उपायसंग तपाईं सहमत नहुन पनि सक्नु हुन्छ । छलफल गरौँ र राम्रो उपाय निकालौं ।
पहिलो कुरा त कोरोना महामारीको अहिलेको अबस्था भनेको संकटकालीन अवस्था हो । कुनै कल्पना नै नगरिएको संकट आईहाल्यो भने त्यसलाई पार लगाउनको लागि मौजुदा र प्रचलित चलन, नियम कानुन र प्रशानिक तरिकाले काम गरेर समस्या सामाधान हुँदै हुँदैन । नेपाल सरकारले अहिलेसम्म नबुझेको कुरा यहि नै हो । प्रधानमन्त्रीसहित मन्त्री मण्डलले निर्णय गरेर कोरोना रोकथाम र समस्या सामाधानको लागी मुख्यसचिब र मन्त्रालयका सचिबहरुलाई कडा निर्देशन दिनु हुन्छ । अनि सचिबहरु र विभागीय प्रमुखहरुले सो निर्देशन पालन गर्नको लागी मौजुदा ऐन, नियम कानुन, प्रक्रिया र अभ्यास को आधारमा कदम चाल्छन । यसरी कदम चाल्दा एक दिनमा हुने काम हप्तौं र महिनौं लाग्दछ ।
आकस्मिक संकट यसरी समाधान गर्न खोजेर हुँदै हुँदैन । त्यसलाई समाधान गर्ने छुट्टै ऐन, नियम कानुन, प्रक्रिया हुनु पर्छ जुन प्रक्रिया नेपालमा छंदै छैन। मैले यसो भन्दा दुख नमान्नु होला होला ।
उसो भए सरकारले तत्कालै चाल्नु पर्ने कदम के हो त ?
१. अहिले कोरोनाको महामारीमा भएको अक्सिजनको चरम अभाबलाई समाधान गर्नको लागी सर्बप्रथम राष्ट्रपतिले अध्यादेश द्वारा “कोरोना महामारी रोकथामको लागी आपतकालीन कानुन र प्रक्रिया“ भन्ने अध्यादेश ल्याउने ।
२. सोहि कानुनमा टेकेर सरकारले भ्रस्टाचार नगर्ने स्वच्छ ब्यक्तीहरुको टीम बनाएर काम सुरु गरि हाल्ने ।
३. अध्यादेश ल्याउन एकदिन लाग्ला र रातारात काम गरेर प्रक्रिया मिलाउन १ हप्ता लाग्ला ।
४. अनि नेपाल एयरलाइन्स र हिमालायन एयरलाइन्सका ४ ओटा जहाजहरुमा तीन हप्ताभित्रमा २० हजार वटा खाली अक्सिजन सिलिन्डरहरु तुरुन्तै चीनबाट अथवा अन्य मुलुकबाट ल्याउने ।
५. ति खाली सिलिन्डरहरु अस्पतालहरुमा हाल चलिरहेका प्लान्ट र अन्य अक्सिजन उद्योगहरुलाई तुरुन्तै उपलब्ध गराएर अक्सिजनको चरम अभाब कम गर्ने ।
६. यसो गर्न पैसा कहाँबाट ल्याउने ?? – सरकारको विकास बजेटमा खर्च नभएको पैसा र अन्य फजुल खर्चहरु घटायो भने पक्कै पनि पैसाको खाँचो हुदैन किन भने २० हजार ओटा खाली सिलिन्डर ल्याउने भनेको कुनै महत्वकांक्षी र ठुलो वजेट लाग्ने कुरा होइन । पहिला जनताको ज्यान बचाउन पर्यो । बिकास भन्ने कुरा त्यस पछि गरे पनि हुन्छ ।
वि.सं.२०७८ वैशाख २३ बिहीवार ०७:३२ मा प्रकाशित






























