काठमाडौं । १३औँ विश्व अटिजम सचेतना दिवस नेपालसहित विश्वभर विभिन्न कार्यक्रमका साथ मनाइँदै छ। सन् २००८ मा United Nations ले घोषणा गरेपछि प्रत्येक वर्ष अप्रिल २ का दिन यो दिवस मनाउने गरिएको हो। यस वर्ष “Celebrate difference, Autism and Humanity—Every Life has Value” नारासहित सचेतना अभिवृद्धिमा जोड दिइएको छ।
Centers for Disease Control and Prevention का अनुसार हाल प्रत्येक ५९ मध्ये १ बालबालिकामा अटिजमको अवस्था देखिने गरेको छ, जसले यसलाई विश्वव्यापी स्वास्थ्य तथा सामाजिक चुनौतीका रूपमा उभ्याएको छ। विज्ञहरूका अनुसार समयमै पहिचान र हस्तक्षेपले अटिजम भएका व्यक्तिको जीवनस्तर सुधार गर्न महत्वपूर्ण भूमिका खेल्छ।
अटिजम मस्तिष्कको विकाससँग सम्बन्धित एक न्यूरोडाइभर्जेन्ट अवस्था हो, जसले व्यक्तिको व्यवहार, सञ्चार र सामाजिक अन्तरक्रियामा फरकपन ल्याउँछ। समाजमा यस्ता व्यक्तिलाई समान अवसर र सम्मानसहित समावेशी वातावरण प्रदान गर्नु आवश्यक रहेको सरोकारवालाहरूले बताएका छन्।
नेपालमा पनि विभिन्न संघ–संस्थाले सचेतनामूलक कार्यक्रम आयोजना गरिरहेका छन्। अटिजम केयर नेपाल सोसाइटी (ACNS) ले सन् २००८ अप्रिल २ मै स्थापना भएर निरन्तर रूपमा अभिभावक, शिक्षक र सरोकारवालामाझ सचेतना फैलाउँदै आएको छ।
यस अवसरमा टक शो, सडक नाटक, तालिम, आर्ट प्रदर्शनी, फ्ल्यास मोब जस्ता कार्यक्रमहरू सञ्चालन भइरहेका छन्। यस वर्ष विशेष रूपमा अटिजम भएका व्यक्तिका दाजुभाइ–दिदीबहिनी (sibling) को भूमिकालाई उजागर गर्न पोडकास्ट समेत आयोजना गरिएको छ।
विज्ञहरूका अनुसार अटिजम निको पार्ने रोग नभए पनि उपयुक्त सहयोग, प्रशिक्षण र समावेशी समाज निर्माणमार्फत उनीहरूको जीवन सहज बनाउन सकिन्छ। परिवार, विद्यालय र समाजको सहकार्यले अटिजम भएका व्यक्तिको क्षमतालाई उजागर गर्न मद्दत पुग्ने विश्वास गरिएको छ।
अन्ततः, अटिजमप्रति सहानुभूति मात्र होइन, व्यवहारमा समावेशीकरण र स्वीकार्यता आवश्यक रहेको सन्देशसहित यो दिवस मनाइँदै छ।
वि.सं.२०८२ चैत १९ बिहीवार १०:५० मा प्रकाशित





























