भूमिगतकालमा अध्ययन र लेखनमा धसिएर लाग्ने हिजोका विद्रोहकालका नेताहरुले सत्तारोहण संगै अध्ययन र लेखनको काममा सामान्यतःअरुचि राखेको पाइन्छ । तर माओवादी केन्द्रका नेता लक्ष्मण पन्त यसका अपवाद हुन् । “नेपाल एन्ड नेबर्स ः मेमोरेबल इभेन्ट्स अफ द रिसेन्ट पास्ट” नेकपा (माओवादी केन्द्र)का केन्द्रिय सदस्य बौद्धिक नेता लक्ष्मण पन्तद्वारा अङ्ग्रेजी भाषामा लेखिएको तेस्रो कृति हो । यस भन्दा पहिला लेखक पन्तका दुईवटा कृति – ‘आधुनिक नेपालको इतिहास १७४३–१९५५ र नेपालभारत र छिमेक नेपाली भाषामा लेखिएका प्रकाशित छन् । अन्तर्राष्ट्रिय राजनीति र अन्तर्राष्ट्रिय राजनैतिक घटनाक्रमहरुका विषयमा गहिरो ज्ञान राख्ने लेखक पन्तले उक्त अंग्रेजी पुस्तकमा सार्कका सात मुलुकहरु र उत्तरी छिमेकी चीनमा बितेका दशकमा घटेका महत्वपूर्ण राजनैतिक घटनाहरुको विवरण र विश्लेषण पस्केका छन् । पुस्तकमा आठ अध्याय रहेका छन् । नेपाल, भारत, श्रीलंका, पाकिस्तान, बंगलादेश, भुटान, मालदीप र चीन प्रत्येक मुलुकलाई पृथक पृथक च्याप्टरमा समावेश गरिएको छ । सार्कका सबैजसो मुलुकहरुको भारतसितको खराब सम्बन्ध र त्यसका कारणहरुमाथि पुस्तकमा सविस्तार प्रकाश पारिएको छ ।
नेपाल च्याप्टरमा राजा महेन्द्र र बिरेन्द्रले मुलुकलाई भारतीय ध्रुवबाट पृथक गरेर स्वतन्त्र र सार्वभौम मुलुकका रुपमा नेपाललाई खडा गर्न खेलेको भूमिकाको चर्चा गरिएको छ । ०४६ सालको लोकतान्त्रिक आन्दोलन, माओवादी जनयुद्ध, टनकपुरलगायत महाकाली सन्धि आदिबारेको विवरण यस अध्यायमा समेटिएको छ । कृष्णप्रसाद भट्टराईदेखि बाबुराम भट्टराईको पालासम्म आउदा पनि नेपाललाई हेर्ने भारतको दृष्टिकोण किन बदलिएन भन्ने बारेमा विस्तृत चर्चा नेपाल च्याप्टरमा गरिएको छ । बजार, सुरक्षा र जलस्रोत भारतको नेपालमा मुख्य चासोका रुपमा रहंदै आएको छ । यसका लागि भारत नेपालको सान्ताक्लाज भएको सन्देश प्रवाह गरिराख्न् भारतको नेपाल नीतिको मुख्य अंग हो । यस अतिरिक्त दरवार हत्याकाण्ड पछाडिका कारणहरुको विश्लेषणसमेत पुस्तकमा रहेको छ ।
पुस्तकको इन्डिया च्याप्टरमा नक्सलाइट आन्दोलन, गोर्खाल्याण्ड आन्दोलन, इन्दिरा गान्धीको हत्या, मोदीलहर आदि घटनाक्रमहरु समेटिएका छन् ।
पाकिस्तान च्याप्टरमा भारत पाकिस्तान सम्बन्ध र यसका पछाडि शत्रुता कारणहरुमाथि प्रकाशपारिएको छ ।भारत र पाकिस्तानबीच कश्मीरलाई लिएर भएको युद्धबारेमा पुस्तकमा चर्चा गरिएको छ । साथै जियाउलहक देखि परवेज मुसर्रफसम्मको सैन्य कू, बेनजिर भुट्टोको हत्या आदिबारे प्रकाश पारिएको छ ।
बंगलादेश कसरी निर्माण भयो त्यस्मा भारतको भूमिका कस्तो रह्यो र अब भारत बंगलादेश सम्बन्ध किन सुमधुर छैन भन्ने विश्लेषण बंगलादेश च्याप्टरमा गरिएको छ ।
एसियामा भारतको अन्तिममित्रहो भन्ने विषय र भुटानी शरणार्थीहरुको दुखद् कथा र भारतको भूमिकाका बारेमा भुटान च्याप्टरमा प्रकाश पारिएको छ ।
चीनमा देंग शियाओ पिङको उदय, तियानम्यान चोकको विद्यार्थी आन्दोलन लगायतका विषयवस्तुहरु चीन च्याप्टरमा समेटिएका छन् ।
पुस्तक दुई सय जति सन्दर्भ सामग्रीहरुमा आधारित छ । अन्तर्राष्टिय सम्बन्ध, राजनीति र समाज विज्ञानका विद्यार्थी, शिक्षक र आम पाठकहरुका लागिसमेत उपयोगी हुने सरल अंग्रेजी भाषामा लेखिएको पुस्तकमा ५३९ पृष्ठहरु छन् । पुस्तकको मूल्य ७९९ रहेको छ । मोबाइल नम्बर ९८६७७५४४११, ९८५११६३८७१, ९८०३०८७९४५ मा फोन सम्पर्क गरेर पुस्तक प्राप्त गर्न सकिन्छ । साथै थुप्रै डट कमको thuprai.com साइटमा गएर अनलाइन अर्डर गरेर पनि पुस्तक प्राप्त गर्न सकिन्छ । यसका अतिरिक्त न्यु रोड बुक स्टोर भुगोल पार्कमा राजेश गजुरेल ९८४१६२४६९६ बाट समेत उक्त पुस्तक प्राप्त गर्न सकिन्छ । उपरोक्तका अतिरिक्त नेपाली जनप्रगतिशील मञ्चको कुपण्डोल (ज्वागलचोक) हिमालय होटेल निकटबाट पनि पुस्तक प्राप्त गर्न सकिन्छ ।
वि.सं.२०७९ साउन ४ बुधवार १६:२२ मा प्रकाशित


























